Ons Altın Nedir? Nasıl Hesaplanır?

Ons Altın Nedir?

Yatırım dünyasında altının küresel para birimi diyebileceğimiz ons altın, aslında yerel piyasadaki gram altının fiyatını belirleyen en büyük iki çarpandan biridir. Ons altın, dünya genelinde altın ticaretinin yapıldığı, fiyatların belirlendiği standart birimdir. Nasıl ki petrol "varil" üzerinden, dolar “parite” üzerinden konuşuluyorsa altın da uluslararası piyasalarda "ons" üzerinden fiyatlanır.

Dünyadaki tüm yatırımcılar, merkez bankaları ve büyük fonlar altın alıp satarken ons birimini kullanır. Ons altın fiyatı genellikle Amerikan doları (USD) cinsinden ifade edilir. Yani ekranlarda gördüğün "Ons Altın: 2000" ibaresi, 1 ons altının 2000 Amerikan doları olduğu anlamına gelir. Bu nedenle ons altın sembolü piyasalarda XAU/USD olarak geçer.

Ons Ne Anlama Gelir?

Ons kelimesi köken olarak Latince "uncia"dan gelir ve bir kütle birimini ifade eder. Ancak burada dikkat edilmesi gereken çok kritik bir ayrım vardır. Günlük hayatta veya mutfak ölçülerinde kullanılan ons ile değerli madenlerde kullanılan ons aynı değildir.

• Normal Ons (Avoirdupois Ounce): Genellikle gıda ve standart tartımlarda kullanılır.
• Troya Onsu (Troy Ounce): Altın, gümüş, platin gibi kıymetli madenlerin tartılmasında kullanılan uluslararası ölçü birimidir.

Finans dünyasında ons denildiğinde kastedilen her zaman Troya onsudur. Tarihsel kökeni Orta Çağ Fransa'sına, Troyes kentine dayanan bu ölçü birimi; günümüzde modern finans sisteminin altına biçtiği değerin temel ölçüsüdür.

Kısacası ons altın, altının saf halinin küresel piyasalardaki dolar bazlı değeridir. Peki, 1 ons kaç gramdır ve ons nasıl hesaplanır?

1 Ons Altın Kaç Gramdır?

1 ons altın 31.1034768 gramdır. Troya onsunun standart ağırlığı sabittir ve hesaplamalarda bu ölçü kullanılır. Piyasada pratik hesaplama yapılırken bu değer genellikle yuvarlanarak 31.1035 gram olarak kabul edilir. Yani piyasadan 1 ons altın aldığında eline yaklaşık 31.1035 gram saf (24 ayar) altın geçmiş olur. Ayrıca gram altının fiyatı da bu 31.1035 gramlık birimin fiyat hareketlerine göre şekillenir.

Ons Nasıl Hesaplanır?

Teknik olarak ons fiyatı hesaplanamaz, çünkü küresel bir veridir ve piyasa dinamiklerine göre oluşur. Aynı zamanda değişkendir. Dolayısıyla bu soruyu "Gram altın fiyatı ons üzerinden nasıl bulunur?" şeklinde sormak daha doğru olur. Bu hesaplamanın formülü ise şöyledir:

• Gram Altın Fiyatı (TL) = Ons Altın Fiyatı (Dolar)/31.1035 x Dolar/TL Kuru

Formüle göre önce ons altın fiyatını 31.1035’e bölerek 1 gram atının dolar cinsinden fiyatını bulman gerekir. Ardından bulduğun fiyatı güncel dolar/TL kuru ile çarparak 1 gram altının Türk lirası cinsinden değerine ulaşabilirsin. Şimdi, ons altın fiyatını 5.000 USD, dolar/TL kurunu ise 40 TL olarak kabul edip örnek bir hesaplama yapalım.

• Gram Altın Dolar Fiyatı: 5.000 / 31.1035 = 160,75 USD
• Gram Altın TL Fiyatı: 160,75 x 40 = 6.430 TL

Ons Fiyatını Ne Etkiler?

Ons altın fiyatı, yerel dinamiklerden ziyade küresel olaylardan etkilenir. Dünyanın herhangi bir yerindeki ekonomik veya siyasi bir gelişme, ons fiyatını anlık olarak değiştirebilir. Ons fiyatını hareketlendiren temel faktörler şöyle özetlenebilir:

• Ons altının en büyük rakibi Amerikan doları ve ABD tahvil faizleridir. FED faiz artırdığında dolar değerlenir ve ons altın genellikle düşer. Faizler düştüğünde ise ons altın yükselmeye başlar.
• Altın, tarihsel olarak enflasyona karşı bir koruma kalkanıdır. Dünyada, özellikle ABD ve Avrupa'da enflasyon yükseldiğinde yatırımcılar paralarının erimemesi için altına yönelir. Bu da onsu yükseltir.
• Savaş, salgın hastalık, ülkeler arası gerilim gibi jeopolitik risklerin ortaya çıkardığı belirsizlik dönemlerinde yatırımcılar riskli varlıklardan kaçıp altına yönelir. Bu da ons fiyatını etkiler.
• Doların diğer para birimleri karşısındaki gücünü gösteren dolar endeksi de bu konuda etkilidir. Dolar endeksi güçlendiğinde ons altın genellikle zayıflar.
• Çin, Hindistan, Rusya gibi büyük ülkelerin merkez bankalarının rezervleri için tonlarca altın alması, talebi artırarak ons fiyatını yukarı çeker.

Ons Altın ile Gram Altın Arasındaki Fark Nedir?

Bu iki kavram sıklıkla karıştırılsa da aralarında çok ciddi farklar vardır. Bu farklar doğrudan piyasalara ve yatırımlara etki eder. Söz konusu farklar şöyledir:

Ons Altın Yatırımı Nasıl Yapılır?

Türkiye'de yatırımcılar genellikle kuyumcudan veya bankadan gram altın almaya alışkındır. Ancak doğrudan ons altın fiyat hareketlerinden yararlanmak isteyenler için de çeşitli yollar mevcuttur. Fiziki olarak 1 ons (31.10 gr) külçe altın almak mümkün olsa da ons yatırımı genellikle dijital platformlar üzerinden yapılır.

Ons altın yatırımı yapılabilecek yöntemlerden biri VİOP yani Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’dır. Borsa İstanbul bünyesinde işlem gören ons altın kontratları ile gelecekteki fiyat beklentisine göre yatırım yapılabilir. Aynı şekilde yurt dışı borsalardaki borsa yatırım fonları ile de ons altındaki değişime endeksli yatırım yapmak mümkündür.

Altın yatırımı için en pratik yöntemlerden biri ise Forex piyasalarıdır. FX’te altın birimi, XAU/USD paritesine göre değerlendirilir ve lot olarak kabul edilir. 1 lot ise genellikle 100 ons ile denktir. N Kolay ile kaldıraçlı işlem yapma imkânı sunan FX piyasalarında, 5 gün 24 saat boyunca XAU/USD paritesi üzerinden altın alım-satımı yapabilirsin.

Forex dışında hisse senedi, bono, repo fon ve benzeri araçlar üzerinden yatırım yapmak, avantajlı kurlarla döviz ve ons altın alıp satmak için hemen N Kolay Mobil’i indir.